نِساء(زنان)
درقسمتهایی از این سوره،مسائل و احکامی درباره ازدواج با زنان و حقوق آنان و روابط خانوادگی و حل اختلاف و مسئله ارث و طلاق و…بیان شده است.از آیه136 به بعد،تشریح روحیات منافقین است.
ازموضوعات دیگر این سوره،احکام نماز و جهاد و هجرت و شهادت و تجارت،حالات اهل کتاب،همچنین شئون جامعه اسلامی است که بر ویرانه های سنت جاهلی بنا می شود.ودستورات اجتماعی اسلام در این سوره ذکر شده است.
این سوره در مدینه و پس از هجرت نازل شده است و 176 آیه دارد.
آلِ عِمران
عمران پدر حضرت مریم بود.خاندان عمران عبارت می شود از عمران و همسرش و مریم و عیسی.
در آیه 33 می خوانیم:
« خداوند،آدم و نوح و آل ابراهیم و آل عمران را بر جهانیان برگزید»
در این سوره،که200 آیه دارد و در سال سوم هجرت در مدینه نازل شده است از توحید و مقاومت در برابر دشمنان و مردم شناسی و در رابطه با جنگ بدر و احد و زندگی مسلمین در آن فراز و نشیبها،سخن می گوید.در بخشی هم ولادت مریم و عیسی و نصاری و مجادله با اهل کتاب مطرح است.واز شیوه های عمل مخالفان و مخالفتهای یهودیان هم سخن بمیان آمده است و درکل،بشارتی برای اصحاب پیامبر است.
بَقرَه (گاو ماده)
درآیات 67 تا 73 این سوره داستان فرمان خدا به بنی اسرائیل،مبنی بر کشتن و ذبح کردن گاو ،بیان شده است.این سوره کلا در مورد مومنینو مشرکین و خلقت آدم و بدعتهای اهل کتاب و ماجراهای موسی و بنی اسرائیل و بنای کعبه توسط حضرت ابراهیم و نعمتهای خداوند و مسائل قصاص و وصیت و قتال با مشرکین و نکاح و طلاق و مجادله حضرت ابراهیم با مشرکین بر سر اعتقاد به توحید و تغییر قبله و احکامی از حج،روزه و..می باشد.
آیةالکرسی،آیه 255 این سوره است.همچنین آیه شهر الرمضان در این سوره می باشد.
286 آیه دارد وبیشتر آیاتش در مدینه و پس از هجرت نازل شده است.